احساس عدالت و رابطه آن با گرايش های سياسی مطالعه شهر تهران- قسمت 23

5

پس از محاسبه آلفای کرونباخ با حذف معرف «عدم تبعیض میان قوم فارس و سایر اقوام» آلفا از 835/0 به 842/0 افزایش یافت. سایر معرفها نیز همبستگی معناداری با یکدیگر دارند. کمترین همبستگی (495/0) مربوط به معرف «عدم تبعیض میان قوم فارس و سایر اقوام» بود و بیشترین همبستگی (775/0) مربوط به معرف « زنان و مردان به یک اندازه از منافع و امکانات موجود بهره میبرند» است.
در نهایت شاخص احساس عدالت اجتماعی از ترکیب 5 معرف ساخته شده است. از اینرو بیشترین امتیاز یک فرد در این شاخص برابر با 25 است.
 تصویر درباره جامعه شناسی و علوم اجتماعی
3-8-3 تعاریف نظری و عملیاتی متغیر میانجی (احساس رضایتمندی/ نارضایتی)
رضایت از زندگی به یک فرایند شناختی- قضاوتی اشاره دارد. شین و جانسون رضایت از زندگی را به عنوان یک ارزیابی جهانی از کیفیت زندگی براساس معیارهای انتخابیشان تعریف نمودهاند. میزان رضایتمندی بر مقایسه شرایط فرد با آنچه که او فکر میکند استانداردهای مناسبی است مبتنی است. برای مثال اگرچه تندرستی، انرژی و غیره مطلوب هستند اما افراد خاص ممکن است ارزش‌های متفاوتی برای آنها قائل باشند. بنابراین افراد ممکن است استانداردهای متفاوتی برای هریک از حوزه های زندگیشان داشته باشند (Diener, Emmons, 1985: 71). تحقیقات دو جنبهی گسترده از رضایتمندی روانی (احساس رضایتمندی) را شناسایی کردهاند: یک مولفه عاطفی که تحت عنوان احساس خوشایندی و ناخوشایندی است و دیگری مولفهی شناختی که به رضایتمندی از زندگی اشاره دارد. نکته قابل ذکر آن است که مولفه های عاطفی و شناختی کاملاً مستقل از یکدیگر نیستند (Pavot & Diener, 1993: 164). همانطور که گفته شد؛ مازلو نیز به دستهبندی نیازهای متفاوت افراد پرداخته است. از نظر وی همهی افراد بشر پنج نوع نیاز دارند:

  1. نیازهای فیزیولوژیک: غذا، مسکن، ارضای جنسی و سایر احتیاجات جسمانی؛
  2. نیازهای ایمنی و امنیت: امنیت و حفاظت در برابر صدمات فیزیکی و عاطفی؛
  3. نیازهای اجتماعی: عاطفه، تعلق خاطر، پذیرش و دوستی؛
  4. نیازهای ارزشی (احترام): عوامل ارزشی درونی مانند مناعت طبع، خودمختاری و پیشرفت با عوامل ارزشی بیرونی نظیر مقام، شهرت و توجه؛
  5. نیازهای خودشکوفایی: به فعلیت رساندن استعدادهای بالقوه خود، کسب رضایت خاطر، انگیزه دستیابی به خواسته ها بنابر شایستگی و لیاقت (انصاریرنانی، 1381: 56).

در پژوهش حاضر نیز با بهرهگیری از نظریه سلسله مراتب نیازهای مازلو میزان رضایتمندی افراد را در سه مولفه سیاسی، اجتماعی و اقتصادی مورد بررسی قرار خواهیم داد:
عکس مرتبط با اقتصاد

  • مولفه سیاسی: رضایت سیاسی به میزان رضایتمندی افراد از اوضاع سیاسی، افراد و نهادهای سیاسی کشور شامل حکومت، مسئولین، سیاستهای داخلی و خارجی اشاره دارد (صبوری، 1386: 74).
  • مولفه اجتماعی: رضایت اجتماعی به معنای رضایتمندی افراد از روابط خود با دیگران، اعتماد متقابل، امنیت، رضایت از خانواده و رضایت از مجموع زندگی است.
  • مولفه اقتصادی: منظور از رضایتمندی اقتصادی نیز احساس رضایت افراد از وضعیت قیمت‌ها و اشتغال، درآمد، مسکن و امکانات رفاهی است.

در جدول زیر به بیان معرفهای هریک از مولفه های مذکور خواهیم پرداخت:
جدول (11-3): معرف، سطح اندازهگیری، دامنه تغییر و حداکثر امتیاز مولفه رضایت سیاسی، اجتماعی و اقتصادی

 

 

 

 

 

 

 

مولفه معرف سطح اندازه‌گیری دامنه تغییر حداکثر امتیاز
رضایت سیاسی
  • رضایت از تصمیمات و اقدامات سیاسی نظام
  • رضایت از عملکرد دستگاه های سیاسی
  • مشارکت فعال و ازادانه در امور سیاسی و احزاب
  • اعتماد به مسئولین نظام
  • ترس از تهدید نظامی آمریکا و اسرائیل
ترتیبی
ترتیبی
ترتیبی
ترتیبی
ترتیبی
0 تا 5
0 تا 5
0 تا 5
0 تا 5
0 تا 5
5
5
5